İçeriğe geç
HalloAmt
Başla

Ağır engelli kimliği başvurusu: süreç, yetkili yer ve engellilik derecesi

Ağır engelli kimliğini (Schwerbehindertenausweis), yetkili daire sizde en az 50 engellilik derecesi (GdB) tespit ederse alırsınız (§ 2 Abs. 2, § 152 SGB IX). Başvuruyu, eyaletinizde ağır engelli hakları konusunda yetkili olan yere yaparsınız; bu yer genellikle Sosyal Güvenlik Dairesi (Versorgungsamt) olarak adlandırılır. Birçok eyalette bu internetten de yapılabilir. Daire, izninizle doktorlarınızdan raporlar ister, bunları Sosyal Tıbbi İlkelere göre değerlendirir ve size bir karar gönderir. Engellilik derecesi 50 veya üzeriyse, bu kararla birlikte kimlik de gelir.

Güncelleme: 12.10.2026 · Redaksiyon HalloAmt · Genel bilgi, hukuki veya tıbbi danışmanlık değildir (sona bakınız).

Engellilik derecesi nedir?

Engellilik derecesi (GdB), bir sağlık sorununun toplum içindeki yaşamı ne kadar etkilediğini gösterir. 20 ile 100 arasında onarlık basamaklarla tespit edilir (§ 152 Abs. 1 SGB IX). Birden fazla sağlık sorununuz varsa değerler toplanmaz; daire etkilerini bir bütün olarak değerlendirir (§ 152 Abs. 3 SGB IX). Bunun temelini, Versorgungsmedizin-Verordnung'un bir eki olan Sosyal Tıbbi İlkeler oluşturur.

Engellilik derecesine anlama gelir
20'nin altıtespit yapılmaz
20 ile 40 arasıbir karar alırsınız ama kimlik verilmez
30 veya 40Bu derece olmadan uygun bir iş bulamıyor veya elinde tutamıyorsanız, İş Kurumundan (Agentur für Arbeit) eşit sayılma (Gleichstellung) talep edebilirsiniz (§ 2 Abs. 3, § 151 Abs. 2 SGB IX)
50'den itibarenağır engelli sayılırsınız ve kimliği alırsınız

Ayrıca daire, kimlikte yazan ve başka hak avantajları sağlayan özel işaretler (Merkzeichen) tespit edebilir, örneğin G (trafikte hareket yeteneği ciddi şekilde kısıtlı), aG (olağanüstü derecede yürüme engelli), H (bakıma muhtaç), Bl (görme engelli), Gl (işitme engelli), B (refakatçi) ve RF (radyo ve televizyon katkı payı).

Ağır engelli kimliğine nereden başvururum?

§ 152 SGB IX'a göre esas olarak sosyal tazminat için yetkili daire sorumludur; eyaletler bunu farklı düzenleyebilir. Bu nedenle yetkili yer her eyalette farklı adlandırılır:

Eyaletyetkili yerinternetten başvuru
Baden-Württembergİlçe Dairesindeki Versorgungsamtilçe dairesine göre değişir
BavyeraZentrum Bayern Familie und Soziales (ZBFS)evet, kayıt gerekmeden
BerlinSağlık ve Sosyal İşler Eyalet Dairesi (LAGeSo), Versorgungsamtşu anda yok
BrandenburgLandesamt für Soziales und Versorgung (LASV)evet
BremenAmt für Versorgung und Inklusion Bremen (AVIB)evet, ayrıca imza postayla gönderilmeli
HamburgVersorgungsamt Hamburgevet, Hamburg-Serviceportal üzerinden, kayıt gerekmeden
HessenHessische Ämter für Versorgung und Soziales (Regierungspräsidium Gießen bünyesinde)evet
Mecklenburg-Ön PomeranyaLandesamt für Gesundheit und Soziales (LAGuS)evet
Aşağı SaksonyaLandesamt für Soziales, Jugend und Familieevet, BundID ile
Kuzey Ren-Vestfalyaİlçe veya il statüsündeki şehirevet (ELSA.NRW), ayrıca imza postayla veya faksla gönderilmeli
Ren-PfalzLandesamt für Soziales, Jugend und Versorgung (LSJV)evet
SaarlandLandesamt für Soziales (LAS)evet
Saksonyaİl veya il statüsündeki şehirbelediyeye göre değişir
Saksonya-AnhaltLandesamt für Soziales, Jugend und Gesundheit (1 Nisan 2026'dan itibaren)PDF formu
Schleswig-HolsteinLandesamt für Arbeitsschutz, Soziales und Gesundheit (LASG)PDF formu
Thüringenİl veya il statüsündeki şehirbelediyeden öğrenilmeli

Bilgilerin güncelliği: 12.10.2026, eyaletlerin sayfalarına göre. Başvuruyu eyaletin formuyla, internetten veya biçime bağlı olmaksızın da yapabilirsiniz; bunu örneğin Hamburg açıkça belirtmektedir.

Hamburg'da kimliğe nereden başvururum?

Hamburg'da Versorgungsamt Hamburg, Sosyal İşler Dairesi bünyesinde yetkilidir. İnternetten başvuruyu Hamburg-Serviceportal'da bulabilirsiniz; Versorgungsamt'a göre bunun için kayıt olmanıza gerek yok, rapor talebine izin vermeyi de internet üzerinden başvuruda dijital olarak verirsiniz. Ayrıca yazdırılabilen bir form da mevcuttur.

Berlin'de kimliğe nereden başvururum?

Berlin'de Sağlık ve Sosyal İşler Eyalet Dairesi (LAGeSo) yetkilidir. Başvuruyu orada şu anda kağıt üzerinden yaparsınız; 2026 ilkbaharındaki teknik bir aksaklık sonrasında LAGeSo şunu belirtiyor: "Bir sonraki duyuruya kadar internetten başvuru mümkün değildir." Belgeleri internetten ek olarak gönderebilirsiniz. LAGeSo'ya göre basit bir e-posta ile yapılan itiraz hukuken geçerli değildir.

Başvuru nasıl ilerliyor? – Adım adım

  1. Başvuru yapma. Eyaletinizin formuyla, internetten veya biçime bağlı olmaksızın. Burada sağlık sorunlarınızı ve sizi tedavi eden doktorları, klinikleri veya terapistleri belirtirsiniz.
  2. İzin belgesini imzalama. Dairenin doktorlarınızdan rapor isteyebilmesi için bir sır saklama yükümlülüğünden muafiyet belgesi gereklidir. Bu olmadan daire başvuruyu işleme alamaz.
  3. Raporlar. Elinizde olan güncel rapor belgelerini ekleyebilirsiniz. Eksik belgeleri daire belirtilen doktorlardan kendisi talep eder.
  4. Değerlendirme. Daire, belgeleri sosyal tıbbi açıdan değerlendirir. Genellikle dosyadaki bilgiler yeterlidir; yetmezse daire sizi bir tıbbi muayeneye davet edebilir.
  5. Karar. Engellilik derecesini ve varsa özel işaretleri gösteren bir tespit kararı (Feststellungsbescheid) alırsınız. Engellilik derecesi en az 50 ise, buna kimlik de eklenir.
  6. Vesikalık fotoğraf. 10. doğum gününden itibaren kimliğe bir vesikalık fotoğraf konur (§ 5 SchwbAwV).

Vergi kimlik numarası: Bunu başvuruda belirtin. 2026'dan itibaren daire, tespiti bununla birlikte elektronik olarak vergi dairenize gönderiyor (aşağıya bakınız).

Ne kadar sürer?

Bu, büyük ölçüde eyalete göre değişir. Berlin'deki LAGeSo ortalama beş ila altı ay işlem süresi belirtiyor. Kanun kesin süreleri yalnızca çalışıyor olmanız durumunda belirliyor (§ 152 Abs. 1 SGB IX): Bu durumda daire, rapor gerekmiyorsa üç hafta içinde, rapor gerekiyorsa rapor geldikten sonra iki hafta içinde karar vermelidir (§ 14 Abs. 2 SGB IX).

Kimlik, başvurunuzun ulaştığı günden itibaren geçerlidir. Özel bir menfaatinizi inandırıcı şekilde ortaya koyarsanız, engellilik derecesi daha önceki bir tarih için de tespit edilebilir (§ 152 Abs. 1 SGB IX).

Kimlik ne kadar süre geçerlidir?

Genellikle düzenlendiği aydan itibaren en fazla beş yıl geçerlidir (§ 6 SchwbAwV). Önemli bir değişiklik beklenmiyorsa süresiz olarak düzenlenebilir. 10 yaşın altındaki çocuklar için (en fazla 10. doğum gününe kadar), 10 ile 15 yaş arasındaki gençler için (en fazla 20. doğum gününe kadar) ve süreli oturum izni olanlar için (en fazla oturum izninin bitişine kadar) daha kısa süreler geçerlidir.

Kimlik, kredi kartı boyutundadır. Eski kağıt kimlikler geçerliliğini korur, değiştirilmesine gerek yoktur.

2026'da ne değişti?

  • Engellilik derecesi elektronik olarak vergi dairesine gidiyor: 1 Ocak 2026'dan itibaren yapılan tespitlerde, vergi beyannamesinde engelli götürü tutarı yalnızca daire, tespiti elektronik olarak vergi idaresine iletmişse alınabilir (§ 65 Abs. 3a EStDV). Bunun için dairenin vergi kimlik numaranıza ihtiyacı var. Daha önceki kimlikler ve geçerli kararlar dikkate alınmaya devam ediyor.
  • Değerlendirme için yeni ilkeler: 3 Ekim 2025'ten itibaren, yeni bir A Bölümü "Ortak İlkeler" içeren Versorgungsmedizin-Verordnung'u Değiştiren Altıncı Yönetmelik yürürlüktedir. Federal Çalışma ve Sosyal İşler Bakanlığına göre yönetmelik üzerinde çalışmalar devam ediyor.

Hangi hak avantajları var?

Hukuki dayanaklarıyla birlikte birkaç önemli örnek:

Hak avantajıkimler içinhukuki dayanak
yılda beş iş günü ek izin (beş günlük çalışma haftasında)ağır engelli çalışanlar, eşit sayılanlar hariç§ 208 SGB IX
özel işten çıkarma koruması: İşveren, Entegrasyon Dairesinin (Integrationsamt) onayına ihtiyaç duyarAğır engelliler ve eşit sayılanlar, iş ilişkisinin altıncı ayından sonra§§ 168, 173 SGB IX
vergi beyannamesinde engelli götürü tutarıengellilik derecesi 20'den itibaren§ 33b EStG
ağır engelli kişiler için yaşlılık aylığı35 yıllık bekleme süresiyle, 65 yaşından itibaren, erken olarak 62 yaşından itibaren (eski kuşaklar için geçiş kuralları)§ 37 SGB VI
bilet puluyla şehir içi ulaşımda ücretsiz seyahatG, aG, H, Bl veya Gl özel işaretleriyle§ 228 SGB IX

§ 33b EStG'ye göre götürü tutar, yılda:

Engellilik derecesi2030405060708090100
Euro3846208601.1401.4401.7802.1202.4602.840

H, Bl veya TBl özel işaretiyle yılda 7.400 € tutarındadır.

Bilet pulu: LAGeSo Berlin ve ZBFS Bavyera'ya göre on iki ay için 104 € veya altı ay için 53 € tutmaktadır. Görme engelli ve bakıma muhtaç kişiler için ve temel güvence ödeneği veya sosyal yardım alıyorsanız ücretsizdir (§ 228 Abs. 4 SGB IX).

İtiraz, Dava ve Kötüleşme

İtiraz: Karara katılmıyorsanız, kararın size tebliğ edilmesinden itibaren bir ay içinde itiraz edebilirsiniz. İtirazı yazılı olarak, öngörülen elektronik şekilde veya kararı veren dairede tutanağa geçirterek yapabilirsiniz (§ 84 SGG). Bunun tam olarak nasıl yapılacağı, kararın sonundaki hukuki yollar bölümünde (Rechtsbehelfsbelehrung) yazılıdır.

Dava: Daire itirazı kabul etmezse, itiraz kararından (Widerspruchsbescheid) sonra bir ay içinde Sosyal Mahkemede (Sozialgericht) dava açabilirsiniz (§ 87 SGG). Bunun için mahkeme masrafı ödemezsiniz (§ 183 SGG); kendi avukatınızın masraflarını bu kural kapsamaz.

Kötüleşme: Sağlık durumunuz önemli ölçüde değiştiyse, yeniden tespit başvurusu (Neufeststellungsantrag) yapabilirsiniz (§ 48 SGB X). Berlin'de örneğin bu, ilk başvuruda kullanılan formla yapılır. Önemli değişiklik, altı aydan uzun süren ve GdB değerini en az 10 puan değiştiren bir değişikliktir. Bu durumda tüm sağlık durumunuz yeniden incelenir; bu sırada GdB değeri düşebilir de.

Sık Sorulan Sorular

Ağır engelli kartını (Schwerbehindertenausweis) nereden başvururum?

Eyaletinizde ağır engelli hukukundan sorumlu olan daireden, bu genellikle Sosyal Yardım Dairesi (Versorgungsamt) olarak adlandırılır. Hamburg'da bu Versorgungsamt Hamburg, Berlin'de Sağlık ve Sosyal İşler Eyalet Dairesi (Landesamt für Gesundheit und Soziales, LAGeSo), Bavyera'da Bavyera Aile ve Sosyal Merkezi (Zentrum Bayern Familie und Soziales), Kuzey Ren-Vestfalya'da ise ilgili ilçe (Kreis) veya il statüsündeki şehirdir (kreisfreie Stadt). Bu rehberdeki tablo tüm 16 eyaleti göstermektedir.

Hangi engellilik derecesinden itibaren ağır engelli kartı alabilirim?

Engellilik derecesi (Grad der Behinderung, GdB) 50'den itibaren. Bu durumda ağır engelli sayılırsınız. Daire, GdB'yi 20'den itibaren tespit eder; 50'nin altında bir karar verilir ama kart verilmez.

Ağır engelli kartına online başvurabilir miyim?

Birçok eyalette evet, örneğin Hamburg, Bavyera, Hessen, Aşağı Saksonya, Ren-Palatina, Brandenburg, Mecklenburg-Ön Pomeranya ve Saarland'da. Bremen ve Kuzey Ren-Vestfalya'da ayrıca bir belgeyi imzalayıp postayla göndermeniz gerekir. Berlin'de online başvuru şu anda askıya alınmıştır.

Ağır engelli kartını almam ne kadar sürer?

Bu eyalete göre büyük farklılık gösterir. Berlin, ortalama işlem süresinin beş ile altı ay arasında olduğunu belirtmektedir. Kanun sadece çalışan başvuru sahipleri için kesin süreler öngörür: bilirkişi raporu (Gutachten) olmadan üç hafta, bilirkişi raporu geldikten sonra iki hafta.

Engellilik derecesine itiraz etmek istiyorsam ne yapabilirim?

Kararın tebliğ edilmesinden itibaren bir ay içinde itiraz edebilirsiniz; bunu yazılı, elektronik olarak veya kararı veren dairede tutanağa geçirterek yapabilirsiniz. Sonuç değişmezse, ardından Sosyal Mahkemede dava açmak mümkündür. Bunun için mahkeme masrafı doğmaz.

2026 yılında ağır engelli kartında ne değişti?

1 Ocak 2026'dan itibaren daire, tespit edilen GdB değerini ve özellik işaretlerini (Merkzeichen) elektronik olarak vergi dairesine bildirmektedir. Bunun için vergi kimlik numaranız (Steuer-Identifikationsnummer) gereklidir. Daha önce verilmiş kartlar ve kararlar geçerliliğini korur. 3 Ekim 2025'ten beri Sosyal Yardım Tıbbi Esasları'nın (Versorgungsmedizinische Grundsätze) yeniden düzenlenmiş A Bölümü geçerlidir.

Ağır engelli kartı ne kadar süre geçerlidir?

Genel olarak, düzenlendiği aydan itibaren en fazla beş yıl. Önemli bir değişiklik beklenmiyorsa, süresiz olarak düzenlenebilir. Çocuklar için ve süreli oturum izni olan kişiler için daha kısa azami süreler geçerlidir.

Nereden yardım alabilirim?

Başvuru sürecinizle ilgili sorularınızı yetkili daire yanıtlar; iletişim bilgileri dairenin internet sayfasında ve kararınızda yer almaktadır. HalloAmt, ağır engelli kartının kendisi için bir form sunmamaktadır. Engelli bir çocuk için çocuk parası (Kindergeld) alıyorsanız: 25. doğum gününden önce ortaya çıkan bir engellilik durumunda, yaş sınırı olmadan çocuk parası alınabilir; daha fazla bilgi için Çocuk parası başvurusu rehberine bakabilirsiniz.

Bu sayfa, genel ve özenle araştırılmış bilgiler sunmaktadır (12.10.2026 tarihi itibarıyla) ve hukuki, mali veya tıbbi danışmanlığın yerini tutmaz. Yetki alanları, online hizmetler ve tutarlar değişebilir; her somut durumda yetkili daire karar verir. Bağlayıcı bir bilgi için eyaletinizdeki yetkili daireye, bir danışma merkezine veya bir avukata başvurunuz. İçeriğin eksiksizliği ve güncelliği konusunda garanti veremiyoruz.

Kaynaklar